SZKOŁA I RELACJE RÓWIEŚNICZE · ARTYKUŁ

15 MIN CZYTANIA

PODOBNE Z ZEWNĄTRZ · INNE W ŚRODKU

Konflikt
czy przemoc?

Jak rozpoznać różnicę?

W konflikcie pomagamy rozmawiać i brać odpowiedzialność. W przemocy najpierw zatrzymujemy krzywdzenie.

RÓWNOWAGA
PRZEWAGA

Nie pytaj tylko:
„kto zaczął?”

SIŁAOBRONAPOWTARZALNOŚĆLĘKBEZPIECZEŃSTWOSIŁA

„Pokłóciliśmy się.”

„Oni się ze mnie śmieją.”

„Jak powiem, będzie gorzej.”

JEDNO ZACHOWANIE TO ZA MAŁO

Zobacz cały układ relacji.

Dziecko krzywdzone może oddać, nakrzyczeć albo wysłać obraźliwą wiadomość w obronie. To nie oznacza automatycznie równorzędnego konfliktu.

Nie każda kłótnia jest przemocą. Nie każdą przemoc można nazwać zwykłym konfliktem.
KONFLIKT

Sprzeczne potrzeby.
Zbliżone możliwości.

Obie strony mogą zabrać głos, wpływać na sytuację i wycofać się ze sporu. Dorosły pomaga zrozumieć zdarzenie i znaleźć rozwiązanie.

ROZPOZNAJ
PRZEMOC

Przewaga.
Lęk i bezradność.

Osoba lub grupa wykorzystuje przewagę, aby krzywdzić, kontrolować, wykluczać albo poniżać. Dziecko nie może skutecznie zatrzymać sytuacji.

CZTERY SOCZEWKI

Najważniejsze różnice.

01RÓWNOWAGA SIŁ

Kto ma przewagę?

W konflikcie możliwości stron są zbliżone. W przemocy przewagę ma osoba lub grupa.

02MOŻLIWOŚĆ OBRONY

Czy dziecko może odejść?

W przemocy sprzeciw może prowadzić do gróźb, ośmieszenia lub odwetu.

03POWTARZALNOŚĆ

Czy to wraca?

Przemoc często trwa tygodniami, ale jedno poważne zdarzenie także wymaga interwencji.

04CEL I SKUTEK

Co robi zachowanie?

Podporządkowanie, upokorzenie, wykluczenie lub lęk wskazują na przemoc.

PRZEMOC MA RÓŻNE FORMY

Nie zawsze zostawia siniaki.

Przewaga może wynikać z liczebności, popularności, siły, wieku, informacji, nagrań albo wpływu na innych.

FIZYCZNA

bicie · popychanie · niszczenie rzeczy · wymuszanie pieniędzy

SŁOWNA

wyzwiska · groźby · poniżanie · wyśmiewanie

RELACYJNA

wykluczanie · plotki · namawianie do ignorowania

CYBERPRZEMOC

publikacje bez zgody · podszywanie · szantaż nagraniami

SPRAWDŹ
KONTEKST

PYTAJ BEZ OBWINIANIA

Co dokładnie się wydarzyło?

„Kto był obecny i czy to pierwszy raz?”

„Czy możesz odejść, kiedy sytuacja się zaczyna?”

„Czy boisz się, że będzie gorzej, jeśli powiesz?”

„Czy ktoś namawia innych, żeby się z Tobą nie zadawali?”

„Co zrobiłeś Ty?”

DZIECKO NIE ZAWSZE POWIE WPROST

Sygnały możliwej przemocy.

niechęć do szkołyzniszczone rzeczyniewyjaśnione urazylęk przed wiadomościamizmiana drogiwycofanieproblemy ze snempogorszenie ocen

„Nie mów nikomu.”

„Będzie gorzej.”

„Nikt mi nie pomoże.”

CZY MEDIACJA JEST DOBRYM ROZWIĄZANIEM?

Tak — ale nie w każdej sytuacji.

MEDIACJA MOŻE POMÓC

Gdy strony są bezpieczne i równorzędne.

Mogą swobodnie mówić, chcą znaleźć rozwiązanie i są gotowe przyjąć odpowiedzialność.

STOP
NAJPIERW ZATRZYMAJ PRZEMOC

Gdy jedna osoba boi się drugiej.

Wspólne spotkanie może zwiększyć lęk, presję i prowadzić do wymuszonych przeprosin.

Działania naprawcze mają sens dopiero wtedy, gdy są bezpieczne i dobrowolne.

GDY PODEJRZEWASZ PRZEMOC

Pięć kroków ochrony.

Nie obiecuj pełnej tajemnicy. Jeżeli dziecko jest zagrożone, potrzebni będą inni dorośli.

01WYSŁUCHAJ

„Dobrze, że mi powiedziałeś.”

02ZBIERZ KONKRETY

Daty, miejsca, osoby, świadkowie i wiadomości.

03WŁĄCZ SZKOŁĘ

Ustal osobę odpowiedzialną i konkretne działania.

04PLAN BEZPIECZEŃSTWA

Kto pomaga, dokąd iść i co zrobić przy kolejnym zdarzeniu?

05SPRAWDZAJ

Czy po interwencji sytuacja rzeczywiście się zmieniła?

A JEŚLI MOJE DZIECKO KRZYWDZI?

Nie zaprzeczaj. Nie etykietuj.

Wysłuchaj faktów i wersji dziecka. Zachowanie trzeba zatrzymać, zrozumieć jego skutki, ponieść konsekwencje i naprawić szkodę.

„Chcę poznać Twoją wersję. Jednocześnie musimy poważnie potraktować to, że ktoś został skrzywdzony.”
!

SZYBKA REAKCJA

Bezpieczeństwo przed „dogadaniem stron”.

Nie czekaj przy pobiciu, groźbie, szantażu, wymuszaniu pieniędzy, intymnych materiałach, przemocy seksualnej, samookaleczeniach, wypowiedziach o śmierci lub gwałtownej zmianie funkcjonowania.

01ZOBACZ

Kto ma przewagę?

Sprawdź czas, siłę, obronę i lęk.

02ZROZUM

Zobacz cały układ.

Nie oceniaj po jednej kłótni.

03DZIAŁAJ

Dobierz właściwą reakcję.

Rozmowa w konflikcie, ochrona w przemocy.

SAMODZIELNOŚĆ NIE KOSZTEM BEZPIECZEŃSTWA

Pomóż rozwiązać konflikt. Zatrzymaj przemoc.

„Jeżeli ktoś wykorzystuje przewagę i Cię krzywdzi, nie będę oczekiwać, że sam sobie z tym poradzisz.”