DZIECKO W ROZSTANIU RODZICÓW · ARTYKUŁ 02

KONFLIKT LOJALNOŚCI

KONFLIKT MA DOROSŁE STRONY

Jak nie wciągać
dziecka
w konflikt?

Dziecko nie jest posłańcem, informatorem, sędzią ani opiekunem emocjonalnym rodzica.

ARODZIC
BRODZIC
DNIE MUSZĘ
WYBIERAĆ

SPRAWY DOROSŁYCH
ZOSTAJĄ U DOROSŁYCH.

„Powiedz tacie, że znowu się spóźnił.”

„Zapytaj mamę, dlaczego nie odpisała.”

„Sam widzisz, kto naprawdę się troszczy.”

„Nie opowiadaj mu, co robimy u nas.”

CZASAMI TO JEDNO ZDANIE W CHWILI BEZSILNOŚCI

Intencja rodzica i ciężar dziecka mogą być różne.

Rodzic może chcieć tylko przekazać informację, obronić się albo uzyskać potwierdzenie własnej wersji. Dziecko może usłyszeć coś zupełnie innego.

„Muszę opowiedzieć się po czyjejś stronie.”

„Jeśli kocham jednego, ranię drugiego.”

„To ode mnie zależy, czy dorośli się nie pokłócą.”

ROLA, KTÓRA NIE NALEŻY DO DZIECKA

Zobacz, co niepostrzeżenie może zacząć dźwigać.

Rozstanie jest zmianą. Najbardziej obciąża wtedy, gdy dziecko przestaje móc być po prostu dzieckiem.

01POSŁANIEC

Przenosi terminy, pretensje i pytania.

02INFORMATOR

Zdaje raport z drugiego domu.

03SĘDZIA

Ma potwierdzić, kto ma rację.

04POWIERNIK

Poznaje krzywdę i intymne szczegóły dorosłego.

05OBROŃCA

Broni jednego rodzica przed drugim.

06OPIEKUN

Tłumi emocje, żeby rodzicowi nie było trudniej.

Dorosły ma prawo być zraniony. Dziecko ma prawo nie przejmować jego oceny byłego partnera.
½MAMA
JACAŁOŚĆ
½TATA

DZIECKO MOŻE KOCHAĆ OBOJE

Krytyka rodzica może dotknąć także tożsamości dziecka.

Były partner nadal jest dla dziecka mamą lub tatą, częścią wspomnień i własnej historii.

DOROSŁY MÓWI„Twój ojciec jest egoistą.”

DZIECKO MOŻE USŁYSZEĆ„Połowa mnie pochodzi od kogoś złego.”

CZYM JEST KONFLIKT LOJALNOŚCI?

Gdy miłość zaczyna wymagać ostrożności.

U MAMY
„U taty było nudno.”
:/ODPOWIEDŹ, KTÓRA MA USPOKOIĆ DOROSŁEGO
U TATY
„Mama ciągle się złości.”

Radość zrani rodzica.

Tęsknota wywoła złość.

Dobre chwile trzeba ukryć.

Brak krytyki oznacza nielojalność.

Trzeba wybrać, kto ma rację.

Nie wolno pokazać wszystkich emocji.

ADOROSŁY
DWIADOMOŚĆ
BDOROSŁY
PRZERWIJ TEN ŁAŃCUCH

NIE UŻYWAJ DZIECKA JAKO POSŁAŃCA

Dla Ciebie wiadomość. Dla niego trudna rozmowa.

Dziecko może bać się złości, tłumaczenia, wypytywania albo krytyki pierwszego rodzica. Może też zostać obciążone odpowiedzią.

TERMINYPIENIĄDZEZDROWIESZKOŁAWAKACJEODBIORYZMIANY PLANU
Powinny być ustalane bezpośrednio między dorosłymi. Dziecko może przenosić plecak. Nie powinno przenosić konfliktu.

PO POWROCIE Z DRUGIEGO DOMU

Zainteresowanie czy przesłuchanie?

Dziecko ma prawo zachować część zwykłych doświadczeń dla siebie. To nie oznacza braku zaufania.

RAPORT

„Kto tam był?”

„Co tata mówił o mnie?”

„Czy był tam nowy partner?”

„Co kupiła Ci mama?”

?DZIECKO NIE JEST ŹRÓDŁEM DANYCH
OTWARTA ROZMOWA

„Jak się czułeś?”

„Co było dla Ciebie fajne?”

„Czy wydarzyło się coś, o czym chcesz powiedzieć?”

„Jestem, jeśli mnie potrzebujesz.”

NIE OCZEKUJ POTWIERDZENIA SWOJEJ WERSJI

Dziecko nie rozstrzyga sprawy dorosłych.

Chwilową ulgę może dać zdanie „masz rację, tata zawinił”. Koszt dla dziecka bywa jednak wysoki.

AKTA DOROSŁYCH

Kto bardziej zawinił?

Kto jest lepszym rodzicem?

Czyje decyzje były słuszne?

NIE PRZEKAZUJ ↓
ZDANIE DZIECKA

„Możesz widzieć sytuację inaczej.”

„Nie musisz zgadzać się z moją oceną.”

„Masz prawo do własnych uczuć.”

ZDRADALĘKZŁOŚĆFINANSEPORZUCENIEDOROSŁE
WSPARCIE

DZIECKO NIE JEST POWIERNIKIEM

Wsparcia szukaj u dorosłych.

Po rozstaniu można czuć samotność, lęk, złość i rozczarowanie. Bliskość dziecka nie czyni go jednak właściwą osobą do dźwigania tej opowieści.

NIE„Jesteś jedyną osobą, która mnie rozumie.”

LEPIEJ„Jest mi trudno, ale mam dorosłych, którzy mi pomagają.”

PRYWATNOŚĆ ≠ SEKRET, KTÓRY CIĄŻY

Nie każ dziecku pilnować informacji.

„To zostaje między nami” może uruchomić lęk przed przypadkowym ujawnieniem i odpowiedzialnością za kolejną kłótnię.

×SEKRET
„Nie musisz zdawać relacji z każdego szczegółu. Nie musisz też przechowywać sekretów, które wywołują w Tobie napięcie.”

MIŁOŚĆ TO NIE KONKURS

Nie rywalizuj prezentami, atrakcjami ani brakiem zasad.

PREZENTY🎁
WYJAZDY
„U MNIE WOLNO”
METĄ NIE JEST „ULUBIONY RODZIC”
OBECNOŚĆPRZEWIDYWALNOŚĆZAINTERESOWANIESPÓJNE GRANICEZGODA NA DRUGĄ WIĘŹ

NIE ZMUŚ DZIECKA DO OBRONY

Moje emocje nie zmieniają Twojego prawa do miłości.

Krytyka może sprawić, że dziecko zacznie bronić mamy lub taty. Nie odbieraj tego jako ataku na siebie.

NIE MUSISZ NIKOGO PRZEDE MNĄ BRONIĆ

„Widzę, że ważne jest dla Ciebie, żeby tata nie był źle oceniany.”

„Moje emocje wobec mamy nie zmieniają Twojego prawa do kochania jej.”

NEUTRALNOŚĆ NIE OZNACZA UDAWANIA

Oddziel fakt od obrażania osoby.

Nie musisz usprawiedliwiać każdego zachowania ani twierdzić, że wszystko jest dobrze.

„Nie zgadzamy się w tej sprawie, ale ustalimy to między sobą.”
„Tata spóźnił się dziś z odbiorem. Rozumiem, że mogło Cię to zezłościć.”
„Mama podjęła decyzję, z którą się nie zgadzam. To jednak sprawa dorosłych.”
„Nie wiem, dlaczego tak zrobił. Możesz zapytać go bezpośrednio.”
SPOTKANIE17:00NIE PRZYJECHAŁ

GDY DRUGI RODZIC NAPRAWDĘ ZAWODZI

Nie obwiniaj. Nie składaj obietnic bez pokrycia.

Nie mów „bo mu na Tobie nie zależy”, ale też nie zapewniaj, że na pewno następnym razem przyjedzie.

„Nie wiem, dlaczego dziś nie przyjechał.”

„Rozumiem, że jesteś rozczarowany.”

„To nie jest Twoja wina.”

„Postaram się, żebyś wcześniej znał plan.”

GDY DZIECKO SAMO KRYTYKUJE RODZICA

Najpierw poznaj sytuację.

DZIECKO MÓWI
„Nienawidzę taty.”
„Mama jest okropna.”
„Nie chcę tam jechać.”
NIE POTWIERDZAJ AUTOMATYCZNIE
„Wreszcie widzisz, jaki naprawdę jest.”
ZAPYTAJ
„Co się wydarzyło?”
„Czy czujesz się tam bezpiecznie?”
„Chcesz wysłuchania czy pomocy?”

„U TATY MOGĘ DŁUŻEJ GRAĆ”

Dwa domy nie muszą ze sobą konkurować.

Dziecko może lubić różne rzeczy w obu miejscach. To nie jest ranking rodziców.

„Rozumiem, że podoba Ci się tamta zasada.”

„W każdym domu niektóre rzeczy wyglądają inaczej.”

„U mnie obowiązuje taki sposób i możemy porozmawiać, dlaczego.”

„Z KIM CHCESZ MIESZKAĆ?”
AB

„KTÓREGO RODZICA MAM SKRZYWDZIĆ?”

WYSŁUCHAJ · NIE PRZERZUCAJ DECYZJI

Zdanie dziecka jest ważne. Odpowiedzialność pozostaje u dorosłych.

Może mówić, czego potrzebuje, czego się boi i jak znosi plan. Nie powinno samotnie podejmować decyzji o konsekwencjach zbyt dużych dla jego wieku.

„Twoje zdanie jest dla nas ważne. To dorośli podejmą decyzję i wezmą za nią odpowiedzialność.”

BEZPIECZNA KOMUNIKACJA RODZICÓW

Nie musi być serdeczna. Ma być użyteczna.

Krótko, rzeczowo, bezpośrednio, na temat dziecka i bez emocjonalnych dopisków.

WIADOMOŚĆ

Odbiór w piątek o 17:00. Dziecko ma leki w bocznej kieszeni plecaka. Proszę podać drugą dawkę o 20:00.

FAKT · PLAN · POTRZEBA DZIECKA
GDY KAŻDA ROZMOWA KOŃCZY SIĘ KŁÓTNIĄ+

Jeden ustalony kanał.

Jeden temat w jednej wiadomości.

Brak obraźliwych komentarzy.

Odpowiedzi tylko w sprawach dziecka.

Brak sporów przy odbiorze.

Żadnych wiadomości przez dziecko.

Mediacja rodzicielska nie musi odbudować relacji. Może pomóc stworzyć sposób współpracy, który mniej obciąża dziecko.

GDY DRUGI RODZIC WCIĄGA DZIECKO

Nie odpowiadaj tym samym mechanizmem.

„Tata mówi, że to przez Ciebie” może uruchomić natychmiastową chęć obrony. Odpowiedź „widzisz, jak manipuluje?” tylko pogłębia konflikt lojalności.

ZATRZYMAJ MECHANIZM

„Przykro mi, że zostałeś postawiony w takiej sytuacji.”

„Nie musisz przekazywać wiadomości dorosłych.”

„Nie musisz wybierać, kto ma rację.”

„Porozmawiam z mamą lub tatą bezpośrednio.”

SYGNAŁY OBCIĄŻENIA KONFLIKTEM

Sprawdź rolę, nie stawiaj diagnozy po jednym znaku.

Kontroluje każde słowo.

Boi się mówić o drugim domu.

Pociesza rodzica.

Pyta, kto ma rację.

Ukrywa radość po spotkaniu.

Czuje winę po dobrej zabawie.

Przekazuje wiadomości.

Zbiera informacje.

Powtarza dorosłe oskarżenia.

Odmawia kontaktu bez własnego wyjaśnienia.

JĘZYK, KTÓRY ZWRACA DZIECKU JEGO MIEJSCE

Zmień komunikat, nie musisz być idealny.

NIE

„Powiedz mamie, że…”

„Po tym, co nam zrobiła, nadal chcesz jechać?”

„Gdybyś mnie kochał, zostałbyś ze mną.”

„Musisz być po mojej stronie.”

TAK

„Sprawy dorosłych załatwimy sami.”

„Możesz lubić czas u mamy i tęsknić za mną.”

„Nie musisz wybierać strony.”

„Twoje zdanie jest ważne, a decyzje należą do dorosłych.”

01ZOBACZ

Rozpoznaj rolę.

Czy dziecko stało się posłańcem, sędzią, informatorem lub pocieszycielem?

02ZROZUM

Oddziel więzi.

Może kochać oboje, widzieć ich wady i nie przejmować Twojej oceny.

03DZIAŁAJ

Zwróć odpowiedzialność.

Kontaktuj się bezpośrednio, nie wypytuj i szukaj wsparcia u dorosłych.

RODZICE NIE MUSZĄ BYĆ PRZYJACIÓŁMI

Dziecko nie musi żyć pomiędzy dwiema stronami.

Nie musicie zgadzać się we wszystkim. Możecie jednak chronić dziecko przed rolami, które do niego nie należą.

„To, co wydarzyło się między mną a drugim rodzicem, jest sprawą dorosłych. Ty nie musisz wybierać strony, przekazywać wiadomości ani opiekować się naszymi emocjami.”

Czy pytasz o samopoczucie dziecka?

Czy nieświadomie pytasz też o to, co drugi rodzic zrobił, powiedział i jak Cię ocenia?